قازىرگى ورنىڭىز:ولەڭدەر مەن جىرلار » تولىق مازمۇن

ءناسيحات سوزدەر

قوسىلعان ۋاقىت:2016-03-01كورىلىمى:加载中

ءبيسمىللا دەپ ءسوز باستاپ،
قولعا قالام الايىن.
از ءناسيحات ءسوز جازىپ
حات قالاماعا سالايىن.
كوڭىلگە قۇداي ەرمەسە،
ءسوز سۇراپ كىمگە بارايىن.
انىق مىقتى ەرىڭ سول،
قۇلشىلىق قىل قۇدايعا.
ۇجىماقتان العان دايارلاپ،
وزىنە لايىق سارايىن.
ءبيسمىللا دەپ سويلەيىن،
ۇلگىلى ءسوزدىڭ كەڭەسىن.
توپىراقتان جاراتقان،
اللا ادامنىڭ دەنەسىن.
تىرشىلىكتە ادامزات،
ءتۇرلى زاۋرەن سۇرەسىن.
توپىراقتان جارالىپ،
ادامنان ءوربىپ تارالىپ.
كەزەك دەگەن ءمانىسى:
كەلگەن كەتتى جالعاننان،
مىناۋ دەگەن كىمىڭ بار،
ولمەي ءتىرى قالعاننان؟
قايتىپ كەلگەن كىمىڭ بار،
كەلمەس جولعا بارعاننان؟
بۇل جالعاننىڭ ىشىندە،
كىم قۇتىلار ارماننان.
نەشە - نەشە ەر ءوتتى،
دۇنيە كامال اڭعارعان.
اقىردا بوس قالمايدى،
اقيرەتكە قارمانعان.
جالعاندى ەرتىپ كەتپەيدى،
بەزەلەكتەپ زارلانعان.
ءوز بارماعىن شاينايدى،
جاقسىلىقتى ەسكەرمەي،
بوسقا ءجۇرىپ ساندالعان.
ماشايىق ايتتى ۇلگى ءسوز،
بەكەردەن ءتاڭىرىم بەزەدى.
وسى ءسوزدىڭ ءمانىسىن،
بىلگەن ادام سەزەدى.
جاۋابى كوپ قىرت ادام،
كوبىرەك ايتىپ ەزەدى.
پاقىر اقىت، جارانلار،
وسيەت جازار كەزى ەدى.
وسيەت قىلعان جەل ءسوزى،
شاريعاتتىڭ ءسوزى ەدى.
شاريعات نەگە دەسەڭىز،
بوتەن ەمەس ءسوزىمىز.
حاقتان مادەت تىلەگەن،
باياعى ناشار ءوزىمىز.
عيبىرات ۇلگى كورسىن دەپ،
بەرىلگەن ەكى كوزىمىز.
كوزبەن كورىپ كوڭىلمەن،
جالعاننىڭ ارتىن ويلاڭدار.
ءامىرىن تۇتىپ اللانىڭ،
قاق پارىزىن قويماڭدار.
حارامعا بارماي اعالار.
حالال مەن ويناڭىز،
اقيرەتتە قويمايدى.
بىرەۋدىڭ مالىن سويماڭىز،
حالالدى جەپ اشپىن دەپ،
مىناۋ ماعان تاماق دەپ،
حارامدى جەپ تويماڭىز.
تاماق بولماس تويساڭ دا،
پاندەسىن قۇداي ولتىرمەس.
حارامدى جەمەي قويساڭ دا.
عازىرھالگە قالىڭ جوق،
بۇل جالعاندى جويساڭ دا.
كورمەگەننىڭ ءبارى جات،
اقىلى جوق تويپاڭعا.
سۇراۋى بار تەگىندە،
جاماندىققا وي سالما.
ويىڭ اۋسا جامانعا،
جۇرەگىڭ كەتەر بۇزىلىپ.
جۇرەگىڭ انىق بۇزىلسا،
دەنەڭ كەتەر قىزىعىپ.
ەركەك، ايەل بولساڭ دا،
ادەپپەن سويلە سىزىلىپ.
ادەپتى سوزدەن بال تامار،
ءىنجۋ - مارجان ءتىزىلىپ.

دولى بولسا قاتىنىڭ،
وڭاي ەمەس توبەلەس.
بايى وتىرار كىجىنىپ،
جاقىنىنان كىم بەزەر،
جاماندا بولسا ءتۇڭىلىپ.
اللادان سۇرار اعالار،
ادامعا تۇرما ءۇڭىلىپ.
انىق حالال تاماق سول،
تابان ەت پەن ماڭداي تەر ـــ
ەڭبەكپەن الساڭ ءسىڭىرىپ.
پايعامبارلار سىڭىرگەن،
ءدانىم حالال بولسىن دەپ.
ىشكەنىمىز حالال بوپ،
نۇر كوڭىلگە تولسىن دەپ.
نۇر تارالسا كوڭىلگە،
جاقسىلىق بويعا قونسىن دەپ.
جاقسىلىق باسقا تابىلار،
ادامعا كوڭىل سالماساڭ.
ءناپسى شىركىن توياما،
دۇنيەنى جەكە جالماساڭ.
جەڭىلمەيسىڭ قۇربىڭنان،
اقىل تەگىن پارلاساڭ.
ۇقپاعانعا جاقپايدى،
توقسان اقىل پارلاساڭ.
قۇلاعىنا كىرمەيدى،
كەشكە دەيىن سارناساڭ.
عالامنان وزباق باقتىڭنان،
قۇربىڭنان كەيىن قالماساڭ.
ساۋاپ سوزبەن جارلاساڭ.
جاماندىقتان پايدا جوق،
قىلىپ قارا تانباساڭ.
جاقسىلىق ازىق بولادى.
ساۋاپ تاياقپەن ۇستاپ،
كۇن بۇرىننان قامدانساڭ.
ساۋاپ قىلساڭ اعالار،
بەكەم بولعىل ارتىنا.
تاقۋا بولساڭ تۇسەرسىڭ،
عازەرلەردىڭ سالتىنا.
عادىل ۇلىق جاعادى،
قول استىندا حالقىنا.
كەساپات تيەر ەلىنە،
ۇلىعى بولسا شالقىما.
اعايىندى وكتەمسىز،
اتادان تۋعان جالقىعا.
اركىمنىڭ الار اڭى بار،
قويانعا مىقتى قارشىعا.
زامانا سولاي جىگىتتەر،
بىرەۋدەن بىرەۋ ۇمىتكەر،
قىزىلشى ەرەر اڭشىعا.
اقىرىندا جارانلار
ءۇمىتىڭ بولسىن قۇدايدان.
العانىڭ بولسىن اقىلدى،
نە تۇسەدى شىرايدان.
تۇنىعىنا قارا نەعۇرلى،
پايدا بولماس ىلايدان.
باقىت قونار ادامعا،
ساياسى تۇسسە باسىنا،
كوكتەگى قۇس ھۇمايدان.
.....................
ھۇماي دەگەن ءبىر قۇس بار،
كوك بەتىندە مەكەنى.
جىلدا ءبىر جەرگە جاقىنداپ،
سايا سالىپ كەتەدى.
ساياسى تۇسكەن ادامزات،
شىن داۋلەتكە جەتەدى.
داۋلەتى اسقان باي بولار،
جۇرتقا پادتشا ەتەدى.
ھۇماي قۇستىڭ ساياسىن،
پاديشا قۇداي جاراتقان.
بىزگە سالسا نە ەتەدى؟
ءوزى بەرەر ءبىر قۇداي،
جان جاراتقان قۇدايىم،
ءار تىلەگىم جاساعان.
ءبىر وزىڭنەن سۇرايىم،
راحىم قىلعىل جاساعان،
مۇناجات قىلىپ جىلايىن.
ءيا قۇداي - ا، جاردام قىل،
ءبىر زاعىپ قۇلىڭ مەن ەدىم،
راقىمەتىڭنەن جاساعان.
مەيىربان يەم سەن ەدىڭ،
ءوزىڭ بولىپ پاناھيم.
تاۋەكەل دەپ جالبارعان،
ءتاسىلىم بولعان ەر ەدىم.

ءاي جىگىتتەر: اۋەلدە،
مىقتى بولسىن يمانىڭ.
قۇدايعا دا وڭ بولار،
اقىلعا جاعىپ سيعانىڭ.
ءبارى دە قالار ءبىرى ەرمەي،
دۇنيە مۇلىك جيعانىڭ.
اماناتىن العانشا،
كوز جۇمىلىپ قالعانشا،
جالعاندى بار ما قيعانىڭ.
ءتىرى جۇرگەن ادامعا،
ايتقان اقىل قونبايدى،
جۇرەگى تۇيىق نادانعا.
تەگى زاتتى بوس قالماس،
كوڭىل قويماي جامانعا.
ءدان بىتەدى تولىق بوپ،
ساباعى جۋان سابانعا.
وراق اۋىز، ءورت ءتىلدى،
بەينە وقشايدى قابانعا.
بايقاساڭىز سەنىم جوق،
تولىقسىپ تۇرعان زامانعا.
اقىلسىز كونبەس جەتەككە،
ۇرعان قامشىڭ ەم بولماس،
تەگى ساراڭ شابانعا.
ناداندىعى بولماسا،
كوندىرەر اقىل جەتەككە.
پىردەن ءمۇريت ايرىلماس،
شىن جابىسقان ەتەككە.
شايتاندى جىگىت تەز ەرەر،
اراداعى وسەككە.
نادان ۇلىق ويلايدى،
كۇناسى جوق دەپ، جەسەكتە.
وقىعان ورازا شىنداسا،
قانشا پالەن دەسەكتە.
سۇيگەن جاردان جاقىن جوق،
ءبىر جاتىسقان توسەككە.
جالعىز دا بولسا جاقسىنى ايت،
جامانىڭ كوپ ەمەس پە؟
تاۋپيقسىز مولدا وڭالماس،
وقىعان ەسىل قۇرانى،
جۇك ارتقانداي ەسەككە.
ءجۇز قۇراندى كوتەرەر،
ءبىر ەسەككە ارتساڭىز.
جامان - جاقسى دەمەيدى
ۇستىنە قويىپ تارتساڭىز.
مولدا باسىڭ وسىنداي،
جاماندىققا باتساڭىز.
ويلاعاندا جارانلار،
مولداعا اپات جاماندىق.
ۇلىققا اپات ۇقساڭىز،
ەلگە ويلاسا جارامدىق،
جاقسى دەمەس كىمدە - كىم،
بايعا اپات ساراڭدىق.
مۇسلمانعا ۇنامدى،
تازا جۇرگەن دوسىنا،
كىم ويلايدى زالالدىق.
قۇلشىلىق قىل ادامزات،
پەرى مەنەن ادامدار.
قۇلشىلىق ءۇشىن جارالدىق،
قۇلشىلىق كەرەك ادامعا.
دۇنيەدەن ءبىر كۇن كەتكەن سوڭ،
باق قونادى پادشاعا ـــ
جۇرتى قۇرمەت ەتكەن سوڭ.
باعى بولىپ كىم تۇرار،
داعدىلى كۇن بىتكەن سوڭ.
جۇرتتىڭ قۇرمەت ەتۋى،
قۇدايدىڭ بەرگەن باعىندا،
حۇكىمى جۇرمەك پاتشانىڭ،
ءوزىنىڭ تۇرسا تاعىندا.
ءبي بولماعى جىگىتتىڭ،
ءوزىنىڭ جۇرسە تابىندا.
قۇدايعا جاقپاق ادامنىڭ،
جۇرەگىنىڭ اعىندا.
كۇيسىز كولىك وزبايدى،
شابار جۇيرىك بابىندا.
ءتىل سويلەمەس ولگەن سوڭ،
ونەردىڭ بولسا اعالار،
تىرشىلىكتىڭ اعىندا.
«ونەر الدى قىزىل ءتىل» ـــ
شەشەن بولساڭ سويلەي ءبىل.
ءجون بىلمەسەڭ تەككە تۇر،
جەل سوزىمە مويىن بۇر،
عيبىرات الىپ اعالار،
اڭگىمە دۇكەن كەڭەس قۇر.
ەسپە جەلدەي ءومىرىمىز،
كۇن - ءتۇن وتەر، اي مەن جىل.
كۇن - كۇن وتەر ءومىرىم.
اڭگىمە جازعان جاڭىلىم.
بەرە كورمە جاساعان،
جىگىتتىكتە قايران جاس،
قادىرى وتەر ادامعا.
ايتقان اقىل قونبايدى،
جۇرەگى تۇيىق نادانعا.
بەرگەنمەنەن مال زايا
شاشقان مالىڭ جامانعا.
تۇيىق جىگىت قورمالار،
اۋزى كەلمەي امانعا.
باي وتىرار رەنجىپ،
وزىنەن شىققان ارامعا.
جول بىلمەيتىن جامان ءبي،
اڭعارا جۇرەر بارانعا.
بايقاساڭىز سەنىم جوق
تولقىپ تۇرعان زامانعا.
جامان بولسا جولداسىڭ،
سۇرىندىرەر ارامعا.
پالەسىنەن بەزىپ باق،
جامان بولسا جولداسىڭ
وزگەسىنەن قيىن سول،
جارىڭ جامان بولماسىن.
تولعامالى ەرلەردىڭ،
مىنەزى بولار قورعاسىن.
باق قونادى پاتشا،
جۇرتى سيلاسا ورداسىن.
انىق بەرگەن باقىت سول
كەزىكتىرسە قۇدايىم،
قاتىننىڭ مايدا جورعاسىن.
جورعا دەگەن ءمانىسى:
مىنەزى بولار جاعىمدى.
ءىس قىلادى بايىپپەن،
ءسوزى بولار نانىمدى.
ەكى قىلمايدى ويلاساڭ،
پەيىلىڭمەن ايتقان اقىلدى.
ەر امىرىنشە سيلاسا،
الىس پەنەن جاقىندى.
پالەنشە مىرزا ءۇيى دەپ،
شىعارادى اتىڭدى.
كۇندەستىك بولماس بويىندا،
الساڭ توقال قاتىندى.
جامان قاتىن الساڭىز،
اعارتادى شاشىڭدى.
يتتەي قور عىپ باسىڭدى،
ەسكەرىپ تاعى بىلمەيدى،
توعىڭ مەنەن اشىڭدى.
كيمەشەگى القىلداپ،
ءۇستى - باسى جالپىلداپ،
ءۇي قىدىرار تاعى دا
كەشكە دەيىن سالپىلداپ.
ۇلتانى توزباي وكشەسىن،
تۇسىرەدى تارپىلداپ.
بۇرىمى جۇرەر بۇرقىلداپ،
كويلەكتەن ەتى جىلتىلداپ.
سي قوناقتار كەلگەندە،
بايى بولسا جىگەرلى،
سۇيەگى تۇرار سىرقىراپ.
مەيمان كەلسە ۇيىنە،
وتىرار ەرنى جىبىرلاپ.
اۋىز بەن تىلدە ءامىر جوق
ايتقان بولار سىبىرلاپ.
ويلاعاندا جارانلار،
داۋلەت الدى ـــ جارىڭىز.
باعىڭ بولسا اعالار ـــ
تۇنىعىنان الىڭىز.
مىڭدى ساتىپ ءبىرىن ال،
ەگەردە جەتسە مالىڭىز.
جامان قاتىن الساڭىز،
اشىلادى ارىڭىز.
مۇنى ەستىگەن ۇرعاشى،
سوزىمە قۇلاق سالىڭىز.
وسى ءسوزدى ۇعىپ ال ـــ
بۇل ايتقانىم ـــ اقىلىم،
ءبىرىڭ ەمەس ءبارىڭىز.
اقىتتان كەڭەس ۇلگىلى،
مەندە حاقتىڭ ءبىر قۇلى.
ۇلگى ءسوزدى ۇعىپ ال،
كەرەك بولار ءبىر كۇنى.
يمان بىلمەك اۋەلدە،
حاققا قۇلدىڭ سەنىمى،
عامال ساليح تاعى ويلا،
ول يماننىڭ سەرىگى.
ءوز باسىڭا پايدالى،
ىقتيقاتتىڭ بەرىگى.
...
شايتاننىڭ كورىگى.
بايانى جوق تىرشىلىك،
ءپاني دۇنيە جەلىگى.
جەلىكپە جانىم جەلىكپە،
بولىمسىزعا ەرىكپە.
اقيرەتتى ويلاڭدار،
ولگەندەر قايتىپ كەلىپ پە؟
اياعىڭدى اڭدىپ باس،
بۋىنىڭ قانداي بەرىك پە؟
اپتىق جۇرەك جۋان ءسوز،
وسى مىنەز سەرىك پە؟!
جاقسىلىق سەنى ىزدەمەس،
جاقسىلىقتى سەن ىزدە.
بالىقتى قىردان ىزدەمە ـــ
بالىق جۇزەر تەڭىزدە،
جاماندىق جول، قيسىق ءىس
جارامايدى نەگىزگە.
اقيرەتكە بارعاندا
تارازىعا سالعاندا
سەن زالىمسىڭ دەگىزبە.
قاتىنىڭ بولسا ۇيتقىما
مىنەزى بولسا قيتقىما.
شارۋاعا جالتاقوي
توسەگىن جيماس قىمقىرا.
جىرتاق - جىرتاق قاسقا عوي
كورىنگەنگە جىرتاقوي.
اقىل ايتساڭ وكپەلەپ
تەرىس قارار بۇرتاقوي.


评论加载中...

copyright © 2016 苏ICP备15062819号-1

哈萨克族伟大的思想家、阿肯-阿合提.乌鲁木基的网站 Tel:18792514428